Explorar los documents (2025 total)

vignette_55727.jpg
Lagarda, Andrieu
En posant a la font de la paraula viva dels contaires de son país, Andrieu Lagarda a sabut far passar dins son escritura tota la fòrça dels racontes populars. De contes misterioses, meravilhoses e legendaris, risolièrs e amistoses dins una polida garba pel plaser dels mainats coma dels adultes.

Libre acompanhat de l’enregistrament dels contes (votz de Camilha Bilhac). Amb un lexic occitan-francés
vignette_55724.jpg
Viaule, Sèrgi
La novèla sembla un genre literari que convenga plan a la lenga nòstra e Sèrgi Viaule s’i adona amb golardisa. Servam totes en memòria son recuèlh Fotuda planeta ! Amb aquesta Dança amb los voltres vos ne prepausam un florilègi de mai.

Los vint-e-quatre tèxtes recampats dins aqueste volume son totes desparièrs amb lor color pròpria, mas son tanben marcats de l’emprenta indelebila de l’autor. La de proposar una casuda inesperada per clavar cada pèça.

La pròsa de Sèrgi Viaule pòt èsser a l’encòp poetica e umoristica. D’unes tèxtes an un sens teatral afortit. D’un a l’autre passan prèstament del symbolisme al fantastic, e mai qualques còps tenon, perqué pas ?, un pecilh de naturo-romantisme.
L’autor escriu dins la lenga rica e naturala que li coneissèm. Una lenga que s’atissa de tòrcer dins totes los sens per li tirar tot son chuc.

(Colleccion A Tots n° 221)
vignette_55723.jpg
Jumèu, Romieg
Romieg Jumèu es nascut a Marselha. Après d’estudis a l’Escòla de Bèlas-Arts e un Prèmi de gravadura e d’estetica, a trabalhat dins la publicitat. A ja publicat Sénher Quau, Cronicas imaginàrias, Pantòri e Embolh a Malamosca dins la colleccion « A Tots », e un recuelh de poèmas, E siguèsse una nafra... la lutz.

Extrach
« La bèla jovencèla ataquèt sensa patetejar. Queta filha estrània ! Que fasiá au servici dau vièlh pirata ? T’avoi qu’a partir d’aqueste jorn la question decessèt plus de me trevar ; siáu segur que n’èra conscienta e qu’èra decidida de ne’n jogar abilament. Lo retrach que me podiáu faire d’ela semblava d’aver una gròssa importança ; sentiáu aquò dins lo jòc dei regards. »

(Colleccion A Tots n° 222)
vignette_55722.jpg
Vernet, Florian
Emai o volguèssetz pas creire, dins una vila coma Collisioncity e pel temps que fa, riscatz d’i rencontrar de tot : un biologista (demoniac) ; un detectiu (facultatiu) ; de Ninjas (aquestes guerrièrs implacables desguisats en caucetas) ; de pensionaris d’un ostal de retirats (sul camin de l’evasion).

E s’aquò vira una bombineta antilhesa (inspectritz de polícia) ; un papagai jos acide que se pren per un teleevangelista ; un capitalista ancian legionari afectat d’un complèxe d’Edip de competicion. Un yacht gaireben clandestin dins lo pòrt de Badagòbi ; una sex-tape originala e lo Turbo Brain per metre lo fòc a las estopas.
Sens comptar çò qu’auretz evitat.
(Colleccion A Tots n° 223)
vignette_55721.jpg
Ganhaire, Joan
Lo retorn de Darnauguilhem e de sa chorma !
(Colleccion A Tots n° 224)

Joan GANHAIRE (en francés Jean-Leopold Ganiayre) es un escrivan perigordin qu’escriu sas òbras en lemosin. Es nascut a Agen en Òlt e Garona lo 21 de mai de 1941. Après aver seguit sos estudis segondaris a Peireguers estudièt la medecina a Bordèu per s’installar com mètge en Peirigòrd ont naissèt sa vocacion d’escrivan occitan. Obtenguèt lo Prèmi Jaufre Rudèl en 2001 amb son òbra Lo viatge aquitan.
vignette_55720.jpg
« Lo recitau GAO qu’estó creat en 2008, mercés a la complicitat de dus amics : l‘audaciós Michel Pintenet, director de L’Estive (Empont Nacionau de Fois e de l’Arièja), e lo talentuós Jean-Raymond Gelis. Que i evocavi la vila de Gao, au Mali, on demorèi quauques annadas de la mea enfança e on pensèi morir. Quasi cinquanta ans apuish, aquera vila que m’apareishè en saunei e que’m demandava çò qui aví hèit de la vita qui m’avè deishat. Ací qu’ei la mea responsa : dètz e ueit cançons eclecticas, qui parlan d’ua Africa imaginària, onirica. E qui’ns questionan : qué n’ei de la nosta vita ? Qué n’ei deu noste monde ? » - Eric Fraj

Tà’n saber mei
vignette_55718.jpg
Sextant de Vers - Sextant de Vèrses
Bardòu, Franc
« Los tèxtes causits en aqueste libe que son tots estats establits enter 1990 e 2001, e que son demorats quasi tots inedits. Sextant de Vèrses qu’ei ua antologia constituida d’un trentenat de poèmas establits suu principi formau de la sextina d’Arnaut Danièl, dab l’ajuda classica, entà quasi cada òbra, de sheis mots-rimas. Mes a partir de la forma inventada a l’Edat Mejana lemosina, Franc Bardòu que s’ei aventurat a imaginar un equivalent a un, dus, tres, quate, cinc, sèt e nau mots-rimas, qui apèra “pòrtas”.
Los tèxtes que s’acompanhan tots d’ua arrevirada en francés, qui ajudarà a entrar de faiçon mei aisida tad aqueras realizacions hèra estetizantas, mes tanben ricas semanticament e simbolicament. L’inspiracion catara que i crotza l’analisi jungiana a la quau lo poèta se liurava dens la dusau mieitat d’aqueth periòde. Un abansdíser son que permet de situar la soa escritura e la soa posicion artistica davant un tau talhèr creatiu. » - Tròba Vox

Tà’n saber mei
vignette_55715.jpg
Dinguirard, Jean-Claude
Escudé, Pierre. Éd.
Mei d’un lingüista qu’a muishat l’existéncia d’ua literatura epica occitana quasi sancèrament perduda : Claude Fauriel, Gaston Paris, Gérard Gouiran, Robèrt Lafont e, per çò qui ei de la Cançon de Roland, Rita Lejeune. Lo tribalh de Jean-Claude Dinguirard relatiu a l’epopèa perduda de l’occitan qu’agrèga hèra d’indicis qui ahorteishen la tèsi de l’existéncia, a comptar deu sègle detzau, d’un prototipe occitan de l’epopèa de Guilhèm d’Aurenja. Au miei d’aqueths indicis qui emprontan a la lingüistica, a la filologia, a la poetica, a l’etnografia e a l’istòria, l’omnipreséncia de l’olivèr, la plaça deus personatges femenins, los sistèmas successoraus. L’autor qu’alimenta l’enquèsta onomastica suus toponimes Cornebut e Commarchis qui eth atribueish a la lectura per un traductor de lenga d’òil de la fòrma lengadociana deu toponime gascon Comenges. Seguida de documents qui esclareishen lo sens deu caminament de Dinguirard, L’Épopée perdue de l’occitan que prepausa navèras pistas d’investigacion dens la quèsta de las literaturas d’Òc e mei particularament, de Gasconha.

Professor de lingüistica a l’Universitat Tolosa-Lo Miralh, Jean-Claude Dinguirard (1940-1983) qu’èra romanista, etnolingüista de l’airau pirenenc gascon, critic literari, membre deu Collègi de Patafisica, membre correspondent de l’Oulipopo (Obrador de literatura policièra potenciau), cofondator deus estudis lupinencs (qu’ei a díser consacrats au personatge d’Arsène Lupin). Agregat de letras modèrnas, doctor d’Estat (tèsi sus l’Etnolingüistica de la hauta vath deu Gèr), que demiè la revista Via Domitia e l’Institut d’estudis meridionaus de Tolosa. Prematurament mort a l’atge de quaranta tres ans, qu’a deishat darrèr d’eth ua grana quantitat d’estudis d’etnolingüistica, de recèrcas occitanas e de literatura francesa e occitana. (presentacion sortida deu site de l’editor)
vignette_55714.jpg
Vernet, Florian. Dir.
La presenta gramatica es un obratge de basa destinat a totes los que vòlon conéisser, apréner e ensenhar la lenga occitana.

Es lo resultat de dètz ans d’un trabalh collectiu menat pels membres de l’Academia Occitana dins los domenis lexical, morfologic e sintaxic.

Se fonda sus l’ensems de totas las varietats vivas enrasigadas sus l’espandi d’òc e parièrament sus la presa en compte de son istòria, dins la continuitat plan compresa del projècte de Loís Alibèrt.

Basada principalament suls parlars centrals intègra las variantas dels parlars periferics que permeton al diasistèma de fonccionar plenament.

Es una gramatica de la lenga occitana estandard e non la de tala o tala varietat particulara. Delà las realizacions diferentas, se vòl la gramatica de çò mai comun, mai universal, mai apte a religar entre eles los occitanofòns quina que siá lor practica, activa o passiva, orala o escrita, d’una varietat eiretada o apresa. [...]

Es la gramatica d’una lenga fidèla a sas realizacions passadas mas tanben preparada per abordar la modernitat e la neologia dins un projècte panoccitan clarament explicitat. Dona la prioritat a çò qu’es comun a totes dins una pontannada ont la transmission dirècta, per la família o per la societat, es venguda de mai en mai problematica. Favorís la communicacion e los escambis mai largs, a l’ora que son indispensables e que los parlars abandonats a las decisions localas e personalas tendon a divergir o a se veire objèctes de recomposicions azardosas.

Es la gramatica d’un estandard eficaç, d’un espleit de referéncia que deu permetre a las varietats en usatge d’escapar al localisme identitari, a de « dialèctes » arbitràriament reconstituïts e de mai en mai isolats unes dels autres, a la reduccion e a la parcellizacion del vocabulari, a la folclorizacion, a l’isolament e a la decadéncia.

Es la gramatica d’una Lenga, e non solament la d’un parlar particular, per legitime que siá a son nivèl, e en consequéncia es susceptibla d’establir una communicacion eficaça entre los occitans primièr, de ganhar lo respècte dels autres, e de donar a totes enveja de la veire capabla de crear e de se desvolopar, jos totas sas fòrmas.

Florian Vernet
vignette_55713.jpg
Haudiquet, Philippe
Títol sancer : Les Paysans ne sont pas à vendre. Treize documentaires de Philippe Haudiquet

« L’òbra cinematografica de Philippe Haudiquet que cobreish, en quauques uns deus sons moments mei decisius, vint ans de vita rurau francesa. Que constitueish per la densitat deu son contiengut e per l’anament cinematografic qui l’anima, ua de las referéncias màgers de l’etnografia paisana. » - Les Documents Cinématographiques

Disc 1 : Gardarem lo Larzac (1974), Villages du Larzac (1973), Réponses à un attentat (1975)
Disc 2 : Les Bâtisseurs/Larzac 75-77 (1978), Sansa (1970), Transhumance dans le Luberon (1970)
Disc 3 : Moulins du Nord (1971), Crépuscule (1973), Les Halles (1973), Bibi (1976), Alphabétisation en Haïti (1976)
Disc 4 : Paul Langevin (1985), Georges Rouquier ou la belle ouvrage (1993)

Tà’n saber mei
sus 203